Takip et: @yapisal

Gösterilen sonuçlar: 1 ile 1 ve 1

Konu: Eleman boyutlandırması

  1. #1
    Onursal Üye
    Üyelik tarihi
    19-04-2006
    Mesajlar
    3.161
    Thanks
    94
    Thanked 2.154 Times in 1.151 Posts

    Eleman boyutlandırması

    Yazıda geçen "mühendislik" terimi İnşaat Mühendisliği disiplinini kapsamaktadır.

    Herhangi bir yapının projesini yaparken, taşıyıcı sistemi oluşturmak belkide işin en zor kısmıdır.Yatay ve düşey taşıyıcı elemanların(kolonlar-kirişler) konumlandırılması kadar bu elemanların ebatlarıda önemlidir.Mühendislerin birçoğu da bu ebatlandırma işlemini sadece yük durumunu dikkate alarak yapmaktadır.Yük durumları ilk aşamada bize fikir vermesine karşın tek başına bu yeterli değildir.Bunun yanında statikerler özellikle kiriş ebatlandırmasında, tüm yapda aynı ebat kirişlerin kullanılmasını isterler ve bu şekilde dizayn yapmaya çalışırlar.Bunda amaç birazda işçilikden ve malzemeden tasarruftur.Mesela tüm yapıda 25/50 yada 30/60 kiriş kullanılması buna örnek verilebilir.

    İşin biraz teknik boyutuna girelim.Tabiiki kiriş ve kolonların ebatlarını belirlerken yapının etkisinde kaldığı yükleri dikkate alacagız.Ancak eleman ebatlarınında yapıdaki kuvvet dağılımını belirlediğini aklımızdan çıkarmayacağız.Sadece ebatları oynayarak dolayısıyle rijitlikleri oynayarak sonsuz sayıda farklı kuvvet dağılımı elde edebiliriz.Bu dağılımdan yararlanarak mühendislik bilgimiz doğrultusunda ideal sistemler oluşturabliriz.

    Bir birleşim noktasında yani kolonların ve kirişlerin birleştiği yerde toplam eğilme momenti değeri sıfırdır.Yine bir elemanın aldığı eğilme momenti değeri o elemanın rijitliği ile doğru orantılıdır.Eleman rijitliği fazla ise o eleman nispeten daha çok moment alır, eleman rijitliği az ise o eleman nispeten daha az moment alır.Dolayısıyle sistem elemanlarının rijitliklerini kurcalayarak sınırlıda olsa kuvvet dagılımlarını değiştirebiliriz.Yani kuvvet dağılımına müdahale de bulunabiliriz.

    Mesela güçlü kolon kontrolünün sağlanmadığı yüksek sünek bir birleşim düşünün.Mühendisler böyle bir durumda genelde kolon ebatını değiştirerek kolon kapasitesini artırmakta aldığı momenti artırmakta , kapasite artımından dolayıda kiriş momentlerinin belli kat üstünde kapasiteye sahip olunduğundan güçlü kolon kontrolü sağlanmaktadır.Bu bir çözümdür ama düşünmeden yapılacak bir çözümdür.Ancak kolon buyutmek yerine diğer elemanların aldğı(kirişlerin) moment değerlerini ve dolayısıyle kapasitelerini düşürmekd aslında bir çözümdür.Bu durumda kolon , kiriş kapasiteleri ve aldığı momentler düştüğünden yeteri kadar güçlü durumda kalacaktır.

    Buna benzer bir durum özellikle kısa kirişlerin olduğu yerlerde sözkonusudur.Kısa kirişlerde açıklık düşük olduğundan kesme kuvveti değerleri büyüktür.Hatırlayınız V=M /L...L küçüldükçe V yani kesme kuvveti artmakta.Kısa kirişlerde bazen V değeri yönetmeliğin emrettiği sınır durumu aşabilmektedir(0.22 x bw x d x f)..Böyle durumlarda muhendislerin en buyuk hastalığı olan kesit buyutme davranışı devreye girer ve mühendis kiriş kesitini buyutur.Kiiriş ebatı buyuyunce rijitlik artar rijitilk artınca kesitin alacagı moment artar, kiriş kapasitesi artar, moment kapasitesi artar, Moment kapasitesinin artması ise V kesme kuvveti hesap degerinin artması demektir ki zaten sorun buyuk kesme kuvvetiydi.Oysa akılcı düşünen bir muhendis böyle bir durumla karşılaştığında ilk önce bu kısa kirişteki etkilerin azaltılmasını düşünmesi gerekir.Etkiler azalması demek kiriş kesitinin ebatının küçülmesi anlamına gelir.Çunku rijitlik azaldığında bu kirişin alacagı moment azalmakta kapasitede azltılabilmektedir.Yani moment değerinin azalması kesme kuvvetinin de azalması anlamına gelir ki kısa kiriş kesme sorununun bu düşünce tarzıyla halledilmesi mumkundur.Bir başka yolda bu kısa kirişlerin bağlantılarının dönme anlamında serbest bırakılarak moment ın az oluşması yada oluşmaması saglanabilir.Bu şekilde de kuvvet dağılımı değiştirilerek sorun halledilebilir.

    Anlaşılacağı üzer sorun çıktığında kesit buyutmek her zaman işe yaramaz doğru da değildir.Kuvvet dağılımına mudahelede bulunmak akılcı bir yöntemdir.Bunuda ancak kuvvet dağılımına mudahalede bulunabilecegini bilen muhendisler yapabilir.Kuvvet dağılımını kurcalayarak birçok sorunu halletmemiz mumkundur.Bu sorunlara yapıdaki düzensizlikler bile dahildir.Şimdi düşünün bakalım burulma düzensizliği mesela kuvvet dagılımını kurcalayarak halledilemezmi yada etkisi azaltılamazmı ?


    Ahmet ÇELİKKOLLU
    İnşaat Mühendisi
    ESKİŞEHİR
    0541 9 7 3 0151
    acelikkollu@hotmail.com

  2. The Following User Says Thank You to CELİKKOLLU For This Useful Post:

    zelişm (25-02-2017)

Benzer Konular

  1. Vasıfsız eleman
    By ayenmuhen in forum Teklif Al/Ver
    Cevaplar: 1
    Son Mesaj: 31-03-2011, 08:54
  2. eleman aranyor
    By hakan2525 in forum Eleman arayanlar
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj: 15-09-2008, 20:45
  3. yüksek katlı bir yapıda kolon boyutlandırması
    By silence in forum Sorularınız (Çizim)
    Cevaplar: 2
    Son Mesaj: 05-05-2007, 12:01
  4. Cevaplar: 0
    Son Mesaj: 01-02-2007, 20:09

Yetkileriniz

  • Konu Acma Yetkiniz Yok
  • Cevap Yazma Yetkiniz Yok
  • Eklenti Yükleme Yetkiniz Yok
  • Mesajınızı Değiştirme Yetkiniz Yok
  •