yapı güçlendirme projeleri

[Ahmet Pervane]

YAPI GÜÇLENDİRME PROJELERİ -
(NOT:KONU 2007 DEPREM YÖNETMELİĞİ VE BUNA BAĞLI SEMİNER VE EĞİTİM KAPSAMINDA YENİDEN REVİZE EDİLECEK OLUP YENİ YÖNETMELİKLE ÇELİŞEN İFADELERE DİKKAT EDİLMESİNİ ÖNEMLE ARZ EDERİM.)

Ahmet Pervane - İnşaat Mühendisi
Bu güne kadar üretilmiş yapıların çok iyimser bir tahminle % 60'ın dan daha fazlasının şiddetli bir deprem karşısında güvenli olmadığını söyleyebiliriz. Şiddetli bir deprem sonrasında Düzce, Marmara, Erzincan v.s gibi büyük faciaların tekrar yaşanmaması için, yüzlerce insanımızın can ve mal kaybına uğramamaları için sıralanan bir dizi önlemlerin yanında ihtiyaç duyulan yapı güçlendirme projelerinin de özenle ve dikkatlice yapılması, bu tür projelere önem verilmesi gerekmektedir.
Yapı projelerinin düzenlenmesi ile ilgili günün koşul ve imkanlarına uygun olarak revize edilen ve yeniden düzenlenerek resmi gazetede yayınlanan DEPREM Yönetmeliği; yapı güçlendirme projelerinin yapım kural ve standartlarını da ihtiva etmektedir. Ancak yeni yönetmelik yayımı tarihinden itibaren bir yıl sonra yürürlüğe girecektir..
Kontrol edilmek üzere denetime sunulan güçlendirme projelerinde görülen eksik ve yanlışlıklar nedeni ile güçlendirme projelerinin yapılması ile ilgili bir derlemeye ihtiyaç bulunduğu anlaşılmaktadır. İlgilenen meslektaşlarım için faydalı olacağına inandiğm bu derlemeyi görüş ve tenkitlerinize sunarım.

1) ONARIM VE GÜÇLENDİRME KAVRAMI
Hasarlı bir yapı elemanının en az projesinde ön görülen mukavemet düzeyine çıkarılması için onarılmasına onarım, ve yapının genel olarak beklenen olası bir depreme dayanıklı hale getirilmesi için mukavemetin ve taşıma kapasitesinin artırılmasına güçlendirme denilmektedir.


2) ONARIM VE GÜÇLENDİRME İHTİYAÇLARI


Depremde veya herhangi bir afet anında hasar görmüş orta hasarlı yapılar,

Ekonomik ömrünün uzatılması istenen yapılar,

1998 öncesi deprem yönetmeliğine göre yapılmış, oturma müsaadesi bulunan yapılarda tadilat taleplerinin karşılanması sırasında yapılan inceleme sonunda taşıyıcı sistemin depreme dayanıksız olduğu ortaya çıkan yapılar.

Kat ilavesi ve yükleri artıran tadilat işlemleri yapılan yapılar.

Yeni yapılmakta olan inşaatlarda çeşitli nedenlerle mukavemeti yetersiz olduğu tespit edilen yapılar.

1998 öncesi projelendirilen ve inşaatı yarım kalmış yapılarda 4708 sayılı yasaya göre ruhsat yenilenmesi istenen yapılar.

3) GÜÇLENDİRMEDE AMAÇ

İleride beklenen olası en şiddetli depremde can kaybına yol açmayacak bir dayanım düzeyi sağlamaktır. Yapılacak yapının mukavemet düzeyi önceden belirlenerek amaca uygun bir mukavemete erişmesinin sağlanması esas alınmalıdır. Bu nedenle, projelendirme sırasında deprem karşısında belli ilkelerin tespiti ve kabulü gerekir.
Bu ilkeler;

Küçük depremlerde yapıların hasar görmeden kurtulmaları

Orta dereceli depremlerde taşıyıcı olmayan kısımlarda hasar görmesine müsaade edilmesine rağmen taşıyıcı sistemlerin hasar görmesine müsaade edilmemelidir.

Bölgede meydana gelebilecek büyük bir depremde yapının taşıyıcı ve taşıyıcı olmayan sistemlerinde önemli hasarların oluşmasına müsaade edilebilir. Ancak bu durumda bile yapının göçmemesi gerekir.

Büyük deprem sonucunda hiç hasar görmeyecek bir yapının yapılması ekonomik olarak mümkün görülmemektedir. Bu nedenle büyük bir deprem sırasında yapının göçmemesi ve can kaybının olmaması önemlidir.

4) YAPI GÜÇLENDİRME PROJELERİ İÇİN İDARİ İŞLEMLER
Yapı güçlendirme projeleri ile normal yapı projeleri arasında idari bakımdan önemli bir fark bulunmamaktadır;
Yeni yapılacak proje için belli bir arsa üzerinde çalışma yapılmaktadır. Sahiplerin muvafakati daha kolay alınabilir. Güçlendirme projelerinde ise mevcut ve iskan edilmiş bir yapıdan bahsedilmektedir. Yapının tahliye edilmesi, mülk sahiplerinin muvafakati ve finansman durumu önem arz etmektedir. Şahsi olarak hiç kimse diğer maliklerden birini tadilat için Zorlayamaz.
İskan edilmiş bir yapının güçlendirilmesi için,

Tek sahibi bulunan tek yada çok katlı yapıların her türlü tadilat ve güçlendirme işlemleri sahibinin talebi üzerine yapılır.

Çok sahipli bağımsız bölümleri bulunan yapıların sahiplerinin müşterek talepleri ya da kanuni vekillerinin talebi üzerine yapılır.

Çok bağımsız bölüm sahiplerinden birinin veya bir kaçının talebi ve diğer maliklerin tamamının muvafakati ile yapılır.

Bağımsız bölüm sahiplerinden birinin talebi ve bu hususta mahkemenin vereceği karar doğrultusunda güçlendirme yapılır.

Kat mülkiyeti yasasında öngörüldüğü şekilde apartman yöneticisinin talebi üzerine yapılır

5) GÜÇLENDİRME PROJESİ İÇİN YAPILACAK ÖN ÇALIŞMALAR
Öncelikle herhangi bir yapının güçlendirme projesi yapılmasına ihtiyaç olup olmadığı hususunda çok ciddi ve hassas bir çalışma yapılarak karar verilmelidir.
Bunun için;
Yapının mimari ve betonarme projeleri ile zemin etüt raporu temin edilmelidir. Onaylı projelere göre yapının geometrik boyutları, kat adedi ve kullanım amacı karşılaştırılarak kontrol edilmelidir. Zemin koşuları değerlendirilerek gerekirse ek zemin araştırması yapılmalıdır. Projede hesaba katılan zemin emniyet gerilmesi ile etüt sonucunda belirlenen zemin gerilmesi karşılaştırılarak kontrol edilmelidir.
Projeye aykırı ve fazla yapılan kısımlar detaylı bir şekilde rolövesi alınarak projeye işlenmesi gerekir. Projeler bulunamıyorsa yapının tümü için mimari ve betonarme rolöveleri alınmalıdır. Gözlemsel inceleme yapılarak yapının genel durumu, dönme olup olmadığı, taşıyıcı ve taşıyıcı olmayan elemanlarda çatlakları varsa belirlenerek , taşıyıcı elemanlarda beton ve çelikte korozyon olup olmadığı tespit edilerek rolöveye işlenmelidir. Tespit edilen her türlü olumsuz durumun fotoğrafları çekilmelidir.
Taşıyıcı elemanlarda, varsa bodrum kattan başlayarak bütün katlarda yeteri kadar noktada çekiç testi yapılmalı ve her katta minimum üç adet karot alınarak boşluklar hemen uygun malzeme ile doldurulmalıdır.

6) ZEMİN DURUMUNUN İNCELENMESİ

1998 deprem yönetmeliği öncesinde yapılan projelerde alınan zemin emniyet gerilmesi değerlerine dikkat edilmelidir. 1998-2000 deprem yönetmeliği esasları doğrultusunda yeni teknolojiler kullanılarak yapılan zemin incelemelerinde önemli farklar çıkmaktadır. Bu farklar çeşitli nedenlerle olabilir. 1998 öncesinde yapılan projelerde zemin emniyet gerilmelerini sadece o bölgenin zemin yapısına bakarak tahmini değerler kullanılırdı. Bazı önemli yapılarda tabla deneyi yada çok ender olarak sondajlı zemin etüt raporu yapılırdı. Genellikle zemin taşıma değerleri tahmini olarak verilen yapı projelerinde kullanılan zemin değerlerinin incelenmesi dahada önem kazanmaktadır. Zeminlerin gelişen tekniklerle daha gerçekçi bir şekilde incelenebilmesi ve gerçeğe çok yakın değerlerin saptanabilmesi nedeni ile eski projelerde öngörülen zemin değerleri ile yeni raporlar arasında çok önemli farklar bulunmaktadır.
Örnek olarak projenin birinde zemin emniyet gerilmesi 20 ton/m2 öngörülmüş ve bu değere göre yapılmıştır. Ancak yeni yapılan jeolojik etüt ve zemin etüt raporuna göre bu binanın bulunduğu arsada zemin emniyet gerilmesi 0.87 kg/cm2 (8.7 ton/m2 )olarak tespit edilmiştir. Bu durumdayapı temelinde güçlendirme uygulanması kaçınılmaz bir zorunluluk haline gelmiştir.

7) YAPININ TAŞIYICI SİSTEMİNDE MEVCUT MALZEME ÖZELLİKLERİNİN BELİRLENMESİ

BETON:

Mevcut Betonun Basınç Dayanımı;
Yapının durumuna göre kolon-perde kiriş ve döşemelerinden beton numuneleri (Karot) Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş özel laboratuarlar tarafından alınarak gerekli raporlar verilmelidir. Yapının mevcut betonla ilgili taşıma kapasitesinin gerçeğe daha yakın bir yaklaşımla tespit edilmesi için tahribatsız testlerle SHMİDT ÇEKİCİ okuması yapılmalı,
Konu ile ilgili standartlara uygun miktar ve şekilde sağlanan değerler laboratuar tarafından rapor edilmelidir. Karot ve çekiç raporları ilgili proje mühendisi tarafıdan değerlendirilerek yapının mevcut taşıyıcı sistemin beton mukavemeti hakkında yaklaşık bir fikir edinmiş olacaktır.Eskiden yapılmış bir yapının muhtelif noktalarından alınan numunelerin tüm yapıdaki betonu temsil edeceğini düşünmemiz mümkün değildir. Bu nedenle proje mühendisi beton hakkında ki görüşlerini denyimlerine dayanarak dğerlendirmeli ve betonla ilgili bir güvenlk katsayısı uygulamalıdır. Ancak tabanca testi sonuçlarının bazen çok aldatıcı olduğu da gözden kaçırılmamalıdır. Karbonatlaşma düzeyi vb. özellikleri de göz önüne alınarak yüzey sertleşmesi oluşan betonda çekiç değerleri yüksek veya farklı çıkacağı düşünülmelidir. Alınan karot ve çekiç testi yerleri projede işlenerek aynı zamanda yerinde numaralandırılmalıdır.
Elde edilen karot değerlerine göre Elastisite Modülü (TS 500 ün formülüne göre) hesaplanarak mevcut yapının kapasite hesaplarında kullanılacaktır.

DONATI:

Yapıda Kullanılan Donatı Durumunun Tespiti;
Projede öngörülen donatı tipi BÇ I (Düz) veya BÇ III a (Nervürlü Donatı) yerinde kullanılan donatı cinsinin tespiti ve, donatı yerleri , çapları ile etriye aralıkları PROFOMETRE ile tespit edilerek renkli kalemlerle yerinde işaretlenip rolöve alarak işlenmelidir. Taşıyıcı sisteme zarar vermeyecek yerlerde (ankraj Boylarının) tespiti ve korozyon probleminin olup olmadığının anlaşılabilmesi için pas payı fazla tahribat yapmadan kaldırılabilir. Bu tespitler yetkili laboratuarlar tarafından proje mühendisi veya yapı denetçisi mühendis ile yapı sahibi ile müştereken yapılmalıdır.

Bu tespitler proje ile uygulama arasındaki farkı meydana çıkardığı gibi aynı zamanda yapı mukavemetinin (Taşıma Kapasitesinin) hesaplanmasında veri olarak kullanılmaktadır.



YAPIDA KOROZYON DURUMU:

Yüksek maliyetlerle elde edilen yapıların ekonomik ömrünü tamamlamadan maalesef korozyon illeti nedeni ile kısa sürede taşıma kapasitesini yitirmektedir.
Korozyon olayı;
a-Atmosferin (açık hava;yağmur,kar,don,güneş) etkileri
b-önemli kimyasallardan etkilenmeleri
c-Deniz suyundan etkilenmeleri
d-Sülfat etkisi v.s.g.
Etkilerle yapıda beton ve donatılar korozyona uğramaktadır
Korozyonun başlaması ile takriben 8 ile 10 yıl içinde bu elamanlar bütün taşıyıcı fonksiyonlarını yitirmektedirler
Korozyon etkisi tespit edilen yapılar kısa surede uygun bir şekilde tamir edilmesi ve bu etkilerden korunması ile ilgili izolasyon işlemleri yapılmalıdır.



8) İNCELEME RAPORU

Yapının sahiplilik durumu, yeri, açık adresi, ada, pafta ve parsel numaraları, mevcut projeleri ve onayli olup olmadığı, yapım ve onay tarihleri, proje müellifleri kaydedlmelidir.

Öncelikle ve özellikle eski ve yeni zemin raporları ve değerleri vurgulanmalıdır.

Karot , donatı ve zemin değerleri; yapının yapıldığı tarihteki deprem yönetmeliklerine ve projesine uygun ise yapının kendi dönemine ait yönetmeliklere göre incelenerek (Tahkik edilerek) karar verilmesi önemli olmakla birlikte; yapının depreme dayanıklı (Güvenli) olup olmadığını belirten teknik değerlendirme, ön inceleme ve öneriler raporu hazırlanmalıdır.
Ayrıca yapı güçlendirme Projesi ve ilgili raporun hazırlanması sırasında korozyonla ilgili tespitler hassas ve doğru olarak yapılmalı ve detaylı bir şekilde rapora işlenmelidir.
Bu rapor doğrultusunda yapının güçlendirilmesi gerektiği ve taşıma kapasitesi yetersiz elamaların tespiti yapılmalı ve rapora eklenmelidir. 1998-2000 deprem yönetmeliğinin uygulama esaslarına göre depreme dayanıklılığı bakımından güçlendirilmesi gerekeceğinden zorunlu olarak ön inceleme raporunda önerilen biçimde betonarme perde, kolon mantolama, temel takviyesi, kiriş ve döşemelerin takviye edilecek kısımların kalıp planları üzerinde işaretlenmesi, bu takviye ve güçlendirme elamanlarının rijitlik dağılımı bakımından yapının dengesinin bozulmaması, yada dengesiz durumda ise dengeye getirilmesi yani yapının kat düzeyinde rijitlik merkezi ile ağırlık merkezi arasındaki her iki doğrultuda (x ve y ) doğrultusunda maksimum % 5' i geçmeyecek şekilde ayarlanmalıdır. Aynı zamanda yapının düşey rijitlik dengesinin de sağlanmasına dikkat edilmelidir.İnceleme raporunda mevcut yapının tespit edilebilen bütün olumsuzlukları ve deprem yönetmelikleri karşısında ki durumları açıkça ayrıntılı olarak belirtilmelidir.

9) GÜÇLENDİRME PROJELERİNİN BİLGİSAYAR POGRAMI İLE ÇÖZÜLMESİ

İnceleme raporuna göre güçlendirme projelerinin yapılmasına karar verilmişse öncelikle mevcut yapının geometrik modeli oluşturulur.Yapı üzerinde yapılan inceleme sonucunda tespit edilen donatıları bütün elamanlar (kolon perde ve kirişler ) için girilir. Laboratuar dan alınan beton karot değerlerine göre TSE 500 deki Formülle Elastisite modülü hesaplanarak ilgili kat ve elaman için (E2,E3,E4......) gibi girilir.
Programda değişik kat ve elamanlara değişik elastisite modüllerinin atanması kolayca sğlanabilmektedir. Programın yapı bilgi girişi güçlendirme projesi opsiyonları bölümünde manto düşey yük opsiyonları üç ayrı seçenek sunmaktadır.
1-Kolon aktif manto pasif
2-Kolon aktif manto aktif
3-kolon pasif manto aktif
Birinci seçenek mevcut yapı elamanlarının taşıma kapasitelerinin hesabı ve gerekiyorsa donatı seçimi için kullanılabilir. İkinci seçenek mevcut yapının malzeme değerleri çok düşük değil ve taşıma kapasitesine katkıda bulunabilecek durumda ise mevcut yapı elamanlarının yeni elamanlar ve manto ile birlikte görev yapması, bu suretle yeni elaman ve mantolamada boyut ve donatı bakımından daha ekonomik bir çözüm sağlamaktadır.
Üçüncü seçenek ise yapının mevcut elamanlarının çok zayıf olduğu deprem yüklerinin tamamına yakın bir kısmının yeni elaman ve mantolar tarafından karşılanması düşünüldüğü halde seçilir. Kolon pasif manto aktif seçeneğine göre analiz yapılırsa çıktılarda aktif elamanlar yeşil renkte ve donatı, etriye , çiroz gibi bütün elamanların çap,adet, boy vsg. Bilgileri gösterilmekte pasif elamanlar kırmızı renkte ve sadece şekil olarak gösterilmektedir. Bu durumdan yararlanarak çıktıların kontrolünde seçimin doğru yapılıp yapılmadığı anlaşılabilir.Bu bölümde yapının korozyon nedeni ile mevcut donatıları belli bir oranda azaltılarak hesaba girilmesi sağlanmaktadır.

STA 4 programı ile yapılan hesaba göre depremsiz çözümde sadece bir kolonda kesit yetersiz iken bu kesitin mantolanması sonucunda 1998 deprem yönetmeliğine göre statik analizi yapıldığında yapının gerek zemin ve birinci katında kesme güvenliği bakımından ve gerekse birçok kolon kesitlerinde yetersizlik ortaya çıkmıştır, bilgisayardan alınan sonuç tabloları na göre yapının perdelerle güçlendirilmesi gerektiği açıkça görülmektedir.
Bu takviye ve güçlendirme elamanlarının rijitlik dağılımı bakımından yapının dengesinin bozulmaması, yada dengesiz durumda ise dengeye getirilmesi yani yapının kat düzeyinde rijitlik merkezi ile ağırlık merkezi arasındaki her iki (x ve y ) doğrultusunda maksimum % 5' i geçmeyecek şekilde ayarlanmalıdır. Aynı zamanda yapının düşey rijitlik dengesinin de sağlanmasına dikkat edilmelidir

Yapılan hesap sonucunda kesitleri yetersiz olan elamanlar mantolama yapılarak takviye edilmelidir.Ancak kesitleri yetersiz olan kolon perde ve kirişleri mantolanarak takviye edilmesi yapının güçlendirilmesi için yeterli değildir.Esas olan yapının şiddetli deprem karşısında yeterli mukavemete erişmesini sağlamaktır.Bunun için x ve y doğrultusunda deprem tesirlerinin %70 ini alabilecek yeni perde ilave edilmesi en ideal çözüm olmaktadır. Eski yönetmeliklerde öngörülen minimum malzeme değerleri ve hatta bu değerlerden de daha düşük değerdeki malzeme ile inşa edilen bir yapının Yeni deprem yönetmeliğine uyarlanması için yukarıda bahsedildiği gibi güçlü perdelerin yapının uygun yerlerine yerleştirilmesi ve bu perdelerin mevcut yapı ile birlikte çalışmasını sağlamak gerekir. Sisteme yeni ilave edilen perdelerle yatay deplasmanlar önlenerek eski yapı elemanların deprem tesirlerinden korunması sağlanır. Güçlendirme projesinde yerleştirilecek olan perdeler için önerilen koşullar aşağıda maddeler halinde açıklanmıştır:

perdeler olabildiğince birbirine benzer boyut ve rijitliklerde olmalıdır.

Yapının x ve y doğrultularında rijitlik merkezi ile ağırlık merkezi birbirine yakın olamalı ve olabildiğince yapının kenarlarına burulma yaratmayacak şekilde yerleştirilmelidir.

Perdelerin yapı yüksekliğince sürekli olmasına dikkat edilmelidir.

Perdeler x ve y doğrultularında yatay deprem momentlerinin tabanda karşılanacak kapasitelerde oluşturulması sağlanmalıdır. Bu momentin %70 ini karşılayacak kapasitede süneklik düzeyi yüksek perdelerin eklenmesi Halinde R katsayısının en fazla 6 alınması mümkündür.

Güçlendirme perdelerinin kısa kenarı 200 mm. den daha büyük olmalıdır .

Binada bodurum varsa çok rijit perdelerle çepeçevre donatılması halinde temellere gelen etkiler bodurum perdeleri tarafından karşılanacaktır. Bodurum perdeleri ile ilgili R katsayısı 1.5 alınmalıdır. Program bu değeri otomatik olara kullanmaktadır.

Bodurumsuz yapıların zemin katında çevre duvarlarının olabildiğince perdeye dönüştürülmesi ile rijit bodurum gibi çalıştırılması yapı temel etkileşiminde çok önemli olmaktadır. Bu anlamda kalıp planında mimari projeyi de dikkate alarak uygun yerlere yeteri kadar perde ilave edilmesi ile bina modeli tekrar oluşturulmalıdır. Perde ve mantolama gibi yeni ilave edilecek elamanların yeni deprem yönetmeliğine göre boyutlandırılması malzemelerin buna göre seçilmesi gerekir.

Perdeler mutlaka mevcut çerçeve sistemi içinde oluşturulmalı mevcut kolon ve kirişlerin arasına alımalıdır. Perdenin herhangi bir ucu kolona bağlanmıyorsa perde başlık kolonu oluşturulmalıdır.

Programda yeni malzeme elastisite modülü için E1 notasyonu kullanılırken eski yapının her bölümdeki değişik malzeme mukavemetlerine göre hesaplanan elastisite modülleri E2,E3,E4......vs. notasyonlar kullanılarak yapının değişik mukavemet gösteren elamanların mevcut yapı elamanlarına ait mukavemetlerinin hesaba girmesi sağlanmaıktadır.

Depremsiz olarak yani yalnızca düşey yüklere göre yapılan analiz sonucunda döşeme ve kirişlerde kesitlerin yetersiz olanları halinde takviye edilmeli; döşemelerde döşeme kalınlığı enaz 5 cm. artırılarak yeniden hesaplanmalı yeteri kadar donatı ilave edilerek ileride verilecek olan detaya uygun olarak betonla takviye edilmelidir. Karbon lif veya çelik ile takviye edilmesi seçeneği de düşünülebilir. Kesiti yetersiz kirişler de mantolanarak takviye edilmelidir.Ancak deprem hesaba katılarak yapılan analiz sonucunda kesit yetersizliği görülen döşeme ve kirişlerde mantolama yada takviye yapılmasına gerek yoktur.Deprem sırasında bazı kiriş uclarında mafsal oluşacağı kabul edilebilir. Analiz sonrasında kesit yetersizliği tespit edilen kiriş uçlarında mafsal tanımlanarak yeniden analiz yapılması halinde kuvvet ve moment dağılımı buna göre oluşacağından perde ve mantoların taşıma kapasitelerı artırılarak yapının ayakta kalması için gerekli önlem alınmış olacaktır.
Güçlendirilmesi gerekli olan yapıların mantolama ve süneklik düzeyi yüksek perdelerle takviye edilmesi durumunda süneklik bakımından KARMA SİSTEMLER gurubunda mütala etmek mümkündür. AFBYYHY ne göre deprem hesaplarında çerçeveler ve perdelerin bir arada göz önüne alınacağı ve her bir deprem doğrultusunda ?M=0.40 alınması zorunluluğu getirilmektedir. Yapı güçlendirme projelerinde süneklik düzeyi normal yapı olarak ve R=4 alınması halinde ?M=0.40 dan daha düşük olmamalıdır.
Program deprem yönetmeliğinde getirilen bütün koşulları dikkate alarak R katsayısını otomatik olarak hesaplamaktadır. Ancak önerilen R katsayısının güçlendirme projelerinde en fazla 6 alınması ve tekrar analiz edilmesi gerekmektedir. Örnek olarak ?Mx=0.88 ve ?My=0.98 olarak program tarafından hesaplanmış bulunan değerlere göre R=10-4*0.98>R=6.07 yüksek sünekli yapılar için ve ?M=0.88>0.67 durumunda normal sünekli karma yapılarda R=6 maksimum değeri alınacaktır.
EK1:
Not:Bu projede mevcut yapının ortalama beton değeri (Bs 8) fck=80 kg/cm2 Ve donatı st IIIa alınmışyır. Mevcut yapı donatıları bütün elamanlar için dıştan girilerek mevcut yapının kapasite hesapları yapılmıştır.




NOT:SN. Serdar Amasralı STA4 editörü olarak programın açıklamaları bölümünde geniş ve daha kapsamlı açıklamalarda bulunmuştur.Ayrıca programın eğitim bölümünde yapı güçlendirme kısmını izlemenizi öneririm.

Buraya kadar yapılan çalışmalarla yapının yetersiz elamanları belirlenmiştir. böylece kapasite kontrolu ile yapının güçlendirilmesi gerektiği kesinleşmiş oldu. Bundan sonraki bölümde yetersiz elemanların mantolanması ve perde ilavesi ile yapının güçlendirilmesi işlemleri yapılacaktır. Ancak bu bölüm talep edilirse veya istek gelirse yayınlanacak olup istek gelmediği taktirde gereksis olarak alan işkal edilmeyecektir.İlgililere faydalı olması dileği ile saygılar sunarım. .

faydalanılan eserler
PROf.Y.Müh.Aytaç Mertol, Yük.müh.Halit cenan
DEPREM MÜHENDİSLİĞİ (DEPREME DAYANIKLI YAPI TASARIMI)
MEHMET EMİN TUNA
DEPREME DAYANIKLI YAPI TASARIMI
PROF.DR.İNŞ.Y.Müh.HALİT DEMİR
DEPREMLERDEN HASAR GÖRMÜŞ BETONARME
YAPILARIN ONARIM VE GÜÇLENDİRİLMESİ
PROF.DR.A.NAFIZ ÇAMLIBEL.İNŞ.Y.MÜH.Y.MİMAR
TEMELLERİN TAKVİYESİ
PROF.DR.ERGİN ATIMTAY (ORTADOĞU TEK.ÜNİVERSİTESİ İNŞ. MÜH.LİĞİ BOLÜMÜ)
BETONARME YAPILAR
SERDAR AMASRALI (İNŞ.MÜH.)
STA4 STATİK VE BETONARME PROGRAM EDİTÖRÜ
AFET BÖLGELERİNDE YAPILACAK YAPILAR HAKKINDA YÖNETMELİK
BAYINDIRLIK BAKANLIĞI (2003 YILINDA OLAN DEPREMLERDE ORTA HASAR GÖREN YAPILARIN ONARIM VE GÜÇLENDİRME TEKNİK ŞARTNAMESİ)
PROF.Dr.ÖMER ZAFER ALKU
DEPREMLERDE HASAR GÖREN YIĞMA VE BETONARME BİNALARIN ONARIMI VE GÜÇLENDİRİLMESİ (MAKALE)

yorum ve eleştirileriniz için şimdiden teşekkür ederim.

[homeguitarist]

çok teşekkürler,bitirme tezi olarak aldığım güçlendirme projesi için çok yararlı bilgiler var burda..eğer elinizde sta4-cad ile yapılmış güçlendirme projesi varsa paylaşırsanız çok memnun olurum..

[bone collector]

oncelikle bole bir bilgiyi paylastıgınız icin cok tesekkur ederım. sizden bir ricam olacak acaba bu kaybolan ek1 deki resimleri gorme sansım var mı. carpi seklinde gozukuyo bende yoksa bende mi sorun var? yardımcı olursanız cok minnettar kalacagim simdiden tesekkur edrim.......

[tevekkül]

emeğinize sağlık. devamını bekliyoruz.

[cemali hasdemir]

Eklemiş olduğunuz bu projeye güçlendirme projesi demek doğru olmaz.
ilk olarak şunu söylemem gerekir ki adı üzerinde güçlendirme projesi yapmışınız ama bağ kirişine hiç bir taşıyıcı özelliği olmayan bir elemana ankraj çakarak temel takviyesi yapmışınız. Bu çok yalnış ve kabul edilemez bir durumdur.

Bir de bu çizimlere güçlendirme detay çizimleri demektense sta4cad çizimleri demek daha doğru olur. Çünkü programın verdiği çıktılar aynen alınıp konulmuştur.

En önemli güçlendirme perdeleri binanın burulma rijitliğini alacak şekilde tasarlanmamıştır.

perde çizimleri hatalıdır.

mevcut bir binanın güçlendirme projesi çizimlerinde kiriş detayı çizimleri verilmez.(herhangi bir takviye yapılmamışsa)

kısacası bu projeden dolayı size teşekkür edemicem. kusura bakmayın.

[Ahmet Pervane]

sn. cemali hasdemir;
eleştirileriniz için size teşekkür ederim. işlerimin yoğun olması nedeni ile yazınızı ancak bu gün görebildim.cevapta geciktiğim için kusura bakmayın. ben acizane yapabildiğim basit bir örnek ekledim ve konuyu tartışmaya açtım. amacım bir yarışma projesi ortaya koymak olmadığı gibi iddialı da değilim. burada önemli olan konu ile ilgili olarak katılım ve paylaşım sağlamaktır. gördüğünüz yanlışların doğrusunu yaparak sizde yayınlarsanız biz ve diğer az bilenler de faydalanır. hatırladığım kadarı ile bu proje de mevcut iki katı güçlendirilerek diğer katları yeniden projelendirilmekte ve bu işlem birlikte yapılmıştır. yani burada güçlendirme kısmı ile ilgili olarak kiriş detayları verilmemiştir. kiriş detayları yeni kat ilavesi kısmı için verilmiştir. Bağlantı hatılına ankraj çakılması konusunda haklısınız,bağ hatılı kırılarak radye temel olarak düzenlenmesi gerekir.Aslında artık 2007-2008 deprem yönetmeliğine göre yeni örneklere ihtiyaç bulunmaktadır.(size ceza olarak) sözünü geri alıyorum,bir espiri yapmak istemiştim. sanırım yanlış anlaşıldı. Ancak gerçekten bu önemli konuda deneyimli arkadaşlarımızın yeni yönetmeliğe ve piyasada kullanılan programlarla uyumlu ve daha doğru bir pojeyi örnek olarak eklemeleri gerektiğini düşünüyorum. ilgili meslektaşlarımızın yardımcı olmasını ümar selam,saygı ve başarı dileklerimi sunarım.....
Ahmet Pervane
inş. müh.

[elmali123]

Cemali Bey in söylediklerine katılıyorum. Ayrıca Cemali Bey in Türkiye nin en büyük proje ve müşavirlik firmalarının birinde uzun yıllardır çalıştığını, Özellikle İstanbul daki Okul - Hastane ve Askeriye ait binaların hatırı sayılır bir kısmının yapı güçlendime projelerini tasarladığını bilmekteyim. Yine ODTÜ den bir Prof. Hocamızın liderliğindeki bir ekiple 2007 Deprem Yönetmeliği taslak halinde iken (2006), Türkiye de konu ile ilgili uygulamaya yönelik ilk güçlendirme projelerini yaptıklarını ve mevcut statik programların bu doğrultuda gelişmelerine yardımcı olduklarını da bilmekteyim.


Şunun altını çizmeden de geçemeyeceğim; hatalı bir güçlendirme projesinin, binaya ölü yükten başka bişey kazandırmaz ve bilinçsiz güçlendirme yarar değil zarar getirir.

[menas]

Paylaşımın için teşekkür ediyorum kolay gelsin.

[mühendis78]

Güçlendirme projesi için ide-cad ve/veya dwg çizim proje örnekleri olan varsa paylaşabilir mi?

[mühendis78]

yok mu?? :>(