imar işleri ve ruhsatta statik hesap kontrolü

[_imarcı_]

arkadaşlar merhaba. yakın bir zamana kadar belediyenin imar işlerinde göreve başladım. inşaat mühendisiyim. dolaysıyla statik hesap ve projeleri kontrol etmekle mesulüm. gelen proje ve raporlarda kontrol sırasında çok fazla zaman harcıyorum. tüm detaylara bakıyorum. bunun kısa bir yolu yok mu? sonuç raporunda özellikle kontrol edilecek noktalar nelerdir. yardımcı olursanız sevinirim. herkes ii çalışmalar.

[CELİKKOLLU]

kontrole zemin etüdünden başlamalısın. daha sonra mimari statik uygunluk kontrolu yapmalısın sonra girdilere bakmalısın yükler bina önem deprem bölgesi vb. düzensizilk kontrollerine bakmalısın ve deprem yönetmeliğine uygun olarak tüm maddeleri kontrol etmelisin.Bu işin kısa yolu olmaz.

Ahmet ÇELİKKOLLU
İnşaat Mühendisi
ESKİŞEHİR

[_imarcı_]

Verdiğiniz bilgi için teşekkür ederim. Bu uygulamayı yapıyorum zaten. fakat pratiğim olmadığı için kontrol biraz uzun sürebiliyor. Gelen projelerdeki bina kat sayısı en fazla 3 olduğu için işim biraz kolay ancak yine de tam olarak kontrol etmek, dediğim gibi biraz zaman alıcı bir iş. öğrenmek istediğim, püf noktaları ve hayati öneme haiz bakılması gerek yerler.

[sivil]

1. TAŞIYICI SİSTEM SEÇİMİ
Mimari ve statik proje kolon sistemi uyumluymuş
Mimari projedeki kat planları ile statik projedeki kalıp planları uyumluymuş.
Mimari proje ile statik proje toplam ve aks ölçüleri uyumluymuş.
Yapıda, birden fazla kat boyunca uzanan düşey taşıyıcı eleman varmış.
Kullanılan hesap programı, bu tür bir analiz için uygunmuş.
Uygunsa, hesap verileri bu tür bir analize uygun şekilde girilmiş.
Taşıyıcı sistem tasarımı deprem davranışı açısından uygunmuş.
Deprem Bölgelerinde Yapılacak Binalar Hakkında Yönetmelik’te bina yüksekliğine ve deprem bölgesine göre izin verilen taşıyıcı sistemlerden biri seçilmiş.
Yapıda perdelerin, büyük oranda burulma yaratacak şekilde yerleştirilmesinden kaçınılmış. (Her ne kadar hesap sonucunda NBİ değeri Deprem Bölgelerinde Yapılacak Binalar Hakkında Yönetmelik’te belirtilen sınırlar içinde kalsa da)
Yapıda, rijit diyafram varsayımını geçersiz kılacak yoğunlukta döşeme süreksizlikleri veya planda çıkıntılar oluşturulmasından kaçınılmış. (Her ne kadar yatay kuvvetlerin düşey taşıyıcı elemanlara güvenle aktarıldığı hesapla gösteriliyorsa da)
Düşey taşıyıcı elemanlarda ani rijitlik değişimi (herhangi bir kattan itibaren perdenin üst katlarda kolonlara dönüşmesi gibi) oluşturulmasından kaçınılmış. (Her ne kadar hesap sonucunda kesitler yeterli gözüküyorsa da)
Kapalı bina çıkmalarında kolonların uçları sürekli kirişlerle bağlanıp çerçeve oluşturulmuş.
Bina yüklerinin bileşkesi ile temel alanının ağırlık merkezi çakıştırılmaya çalışılmış.
Gerekli durumda genleşme etkilerine karşı yapı dilatasyon derzleriyle ayrılmış.
2. HESAPLARIN SUNULMASI
Statik hesapların başında, aşağıdaki maddeleri açıklayan bir rapor yazılmış.
Rapordaki açıklamalar ikna edici mi?
a. Sistem seçimi
b. Malzeme seçimi
c. Analiz kabulleri
d. Modelleme kriterleri
e. Standart ve yönetmelikler
f. Katlara ait şematik kalıp planları
Yapı ile ilgili genel bilgilerin yer aldığı başlık sayfası varmış.
Yapılan hesapların içeriğini gösteren Hesap Bilgi Fihristi varmış.
Hesap çıktıları temel ve üst yapının tümünü içeriyormuş.
Hesaplar, aşağıda belirtildiği gibi, yüklerin aktarılma hiyerarşisine uygun bir sırada ve anlaşılır bir şekilde düzenlenmiş.
a. Döşeme ve merdiven hesabı
b. Statik ve dinamik analiz
c. Kirişlere ait hesap
d. Kolonlara ait hesap
e. Temellere ait hesap
f. İstinat duvarlarına ait hesap
g. Özel elemanlara ait hesap

3. YAPISAL ÇÖZÜMLEME
Yapının modelinde elemanlar, ilgili düğüm noktalarında birbirlerine bağlıymış.
Hesaplarda, zemin raporunda belirtilen (veya daha gayri müsait) parametreler kullanılmış.
C ve D grubu zeminler için, temel dönmelerinin hesaba katıldığı uygun idealleştirmeler yapılmış.
D grubu zeminler için, zemin emniyet gerilmesi ve kazıkların emniyetli taşıma gücü, deprem durumunda hesaplarda artırılmadan kullanılmış.
Spektrum eğrisi zemin koşullarına uygun bir şekilde oluşturulmuş.
Taşıyıcı sistem davranış katsayısının (R) seçimi uygunmuş.
Bina önem katsayısının (I) seçimi uygunmuş.
Hareketli yük katılım katsayısı (n) yapının kullanım amacına uygun seçilmiş.
Etkin yer ivmesi katsayısı (A0), yapının bulunduğu deprem bölgesine uygun seçilmiş.
Bodrum katları (varsa) için yapılan rijit kat varsayımı uygunmuş.
Eşdeğer Deprem Yükü Yöntemi kullanılması durumunda;
a. Rijit katlar için ayrı, üst katlar için ayrı deprem hesabı yapılmış.
b. Al ve A2 düzensizlikleriyle ilgili olarak ek dışmerkezlik etkileri dikkate alınmış.
Mod Birleştirme Yöntemi kullanılması durumunda;
a. Yeterli sayıda titreşim modu hesaba katılmış.
b. Hesaplanan büyüklüklerin alt sınırlarının belirlenmesi için kullanılan B katsayısı seçimi uygunmuş.
Asmolen döşemeler dahil, döşeme yük analizi yapılmış.
Döşeme zati ve hareketli yükleri doğru alınmış.
Döşemelerden kirişlere yükler doğru aklanılmış.
Kirişlerin üzerindeki duvar yükleri doğru alınmış.
Merdiven yükleri taşıyıcı sisteme aktarılmış.
Kren, asansör, makine yükleri gibi özel yükler hesaplara dahil edilmiş.
Genleşme, büzülme veya sünme etkilerine karşı yapı dilatasyon derzleriyle bölünmediği takdirde zamana bağlı davranışı göz önüne alan hesap yapılmış.
Al düzensizliği irdelenmiş.
A2 düzensizliği irdelenmiş.
A3 düzensizliği irdelenmiş.
B1 düzensizliği irdelenmiş.
B2 düzensizliği irdelenmiş.
B3 düzensizliği irdelenmiş.
Göreli kat ötelemeleri sınırlandırılmış.
İkinci mertebe etkileri sınırlandırılmış.
4. KESİT HESAPLARI
Statik hesaplar açık ve kontrol edilebilir şekilde yapılmış.
Yapı malzemesi seçimi uygunmuş.
Taşıyıcı elemanlarda minimum boyut koşullarına uyulmuş.
Taşıyıcı elemanlarda minimum donatı koşulları sağlanmış.
Kesitler, elemanlarda meydana gelen iç kuvvetleri karşılayacak ve ilgili standart ve yönetmeliklerde belirtilen koşulları sağlayacak şekilde donatılmış.
Boyuna ve enine donatıların düzenlenmesinde ilgili standart ve yönetmeliklerde belirtilen koşullar sağlanmış.
Yeniden dağılım prensibine göre donatılandırma yapıldığında ilgili standart ve yönetmeliklerde belirtilen sınırlamalar içinde kalınmış.
Yapıda kısa kolon oluşumu irdelenmiş.
Büyük yırtıkları olan özel döşemeler için ayrı hesap yapılmış.
Kirişsiz döşemelerde zımbalama kontrolü yapılmış.
Süneklik düzeyi yüksek sistemlerde;
a. Kolonların kirişlerden daha güçlü olma koşulu sağlanmış.
b. Kirişlerin kesme güvenliği sağlanmış.
c. Kolonların kesme güvenliği sağlanmış.
d. Kolon, kiriş, birleşim bölgesinin kesme güvenliği sağlanmış.
e. Perdelerin donatılandırılmasında göz önünde bulundurmak üzere tasarım eğilme moment diyagramı oluşturulmuş.
Temel hesabı yapılmış.
Bitişik parselde tek taraflı anpatmanları bulunan temellerde aktif bağ kirişi kullanılmış.
Farklı kotlardaki temellerin alt kenarlar arasındaki eğimin belirtilen limiti geçmemesine dikkat edilmiş. Aksi takdirde temellerin birbirine etkisi hesapla gösterilmiş.
Radye temellerde zımbalama kontrolü yapılmış.
Kazıklı temellerde kazık başlık hesabı yapılmış.
Bodrumlu yapılarda iksa hesabı yapılmış.
Parsel içinde varsa istinat duvarı hesabı yapılmış.
Zemin kayma veya göçme hesabı yapılmış.
Farklı her bir merdiven için hesap yapılmış.
Merdiven hesabında mesnet koşulları için uygun modelleme yapılmış.
Büyük açıklıklı döşeme ve kirişlerde sehim hesabı yapılmış.

[sivil]

_imarcı_ Nickli Üyeden Alıntı

Verdiğiniz bilgi için teşekkür ederim. Bu uygulamayı yapıyorum zaten. fakat pratiğim olmadığı için kontrol biraz uzun sürebiliyor. Gelen projelerdeki bina kat sayısı en fazla 3 olduğu için işim biraz kolay ancak yine de tam olarak kontrol etmek, dediğim gibi biraz zaman alıcı bir iş. öğrenmek istediğim, püf noktaları ve hayati öneme haiz bakılması gerek yerler.

5. ÇİZİMLER
Statik proje mimari projeden ayrı başlık altında sunulmuş.
Statik proje başlık bilgileri eksiksiz doldurulmuş.
Statik projede, başlık sayfasından sonra vaziyet plan ve kalıp planları sunulmuş.
İksa detayı ve hafriyat planı (gerekli durumlarda) çizilmiş.
Bütün çizim paftalarının sağ alt köşesinde, binada uygulanacak beton kalitesi ve donatı çeliği kalitesi yazılmış.
Kalıp planlarının sağ alt köşesinde etkin yer ivmesi katsayısı (A0), bina önem katsayısı (I), taşıyıcı sistem davranış katsayısı (R) ve yerel zemin sınıfı belirtilmiş.
Önemli yapılarda, kalıp planı üzerine hareketli yük miktarı yazılmış.
Hesaplarda kullanılan eleman isim ve numaraları ile çizimlerdeki eleman isim ve numaraları birbirini tutuyormuş.
Tüm çizimlerde paspayları belirtilmiş.
Paspayları söz konusu elemanlar için uygunmuş.
Hesaplarda kullanılan paspayları ile çizimlerde gösterilen paspayları birbiriyle uyumluymuş.
Hesaplarda kullanılan yapı malzemeleri ile çizimlerde belirtilenler birbirini tutuyormuş.
Tüm çizimlerde, birbirinin üstüne geçen yazılar ve çizimler için önlem alınmış.
Donatılar, kesitler, görünüşler, aks çizgileri, vs için uygun kalem kalınlıkları kullanılmış.

Tüm çizimlerde, net ölçü birimleri kullanılmış.
Donatılar için poz numarası verilmiş.
6. TEMELLER
Temel kalıp planı 1/50 veya yeterli ölçekte çizilmiş.
Temel kalıp planında;
a. Gerekli tüm zemin bilgileri (zemin grubu, yerel zemin sınıfı, zemin emniyet gerilmesi, zemin düşey/yatay yatak katsayısı, içsel sürtünme açısı, kohezyon sabiti, zemin özgül ağırlığı, vs) belirtilmiş.
b. Yeterli iç ölçülendirme yapılmış. Mimari katlar belirtilmiş.
c. Her iki doğrultuda en az birer kesit alınmış. Kesitlerde mimari katlar ve temel boyutları belirtilmiş.
Her farklı temel tipi için temel detayı çizilmiş.
Temel detaylarında görünüş, kesit ve donatı açılımları belirtilmiş.
Sürekli temel kirişi detayı ve boyuna donatı açılımları çizilmiş.
Bağ kirişi detayı çizilmiş.
Radye temellerde alt ve üst donatılar açık bir şekilde belirtilmiş.
Plak temellerde üst donatı için sehpa çizilmiş.
Kazıklı temellerde kazık başlıkları çizilmiş.
Kazık başlıklarını bağlayan kirişler çizilmiş.
Kazık donatıları ve boyu çizilmiş.

7. KAT PLANLARI
Tüm katlar için (benzer katlar hariç) 1/50 veya duruma göre 1/100 ölçekli kalıp planı çizilmiş.
Kalıp planlarında;
a. Hangi paftanın hangi kata ait olduğu mimari kotuyla birlikte belirtilmiş. Paftanın kenarında bu bilgiyi veren bir anahtar çizim varmış.
b. Akslar ve aks ölçüleri belirtilmiş.
c. Kalıp planlarında kat yükseklikleri gösterilmiş.
d. Hava bacası ve benzeri boşluklar gösterilmiş. Yırtık çevresi donatı ile uygun bir şekilde detaylandırılmış.
e. Yeterli iç ölçülendirme yapılmış. Özellikle döşeme yırtıkları, tali kirişler, merdiven, sahanlık ve boşlukları ölçülendirilmiş, mimari kotlar belirtilmiş.
f. Her iki doğrultuda en az birer kesit alınmış. Kesitler, özellikle kot farkının olduğu yerlerden, merdiven boşluğundan ve düşük döşemelerden geçirilmiş. Kesitlerde mimari kollar, döşeme kalınlıkları ve kiriş derinlikleri belirtilmiş.
g. Özellik arz eden taşıyıcı sistem dışı elemanlara ait detaylar çizilmiş. Gerekli açıklamalar yapılmış. İnşaat sırasında uyulması gerekli hususlar ve özellikler kolayca görülecek şekilde belirtilmiş.
h. Döşeme donatıları kalıp planından ayrı olarak çizilmiş. Donatıların çapı, aralığı ve boyları yazılmış.
i. Kirişsiz döşeme donatıları hesaba uygun çizilmiş. Üst donatı sehpası gösterilmiş.
j. Kalıp planlarına ters sehim miktarları yazılmış.
8. KOLON VE PERDELER
Tüm katlar için (benzer katlar hariç) 1/20-50 veya 1/25-50 ölçekli kolon aplikasyon planı çizilmiş.
Kolon aplikasyon planlarında;
a. Hangi paftanın hangi kata ait (hangi mimari kollar arasında) olduğu belirtilmiş mi? Paftanın kenarında bu bilgiyi veren bir anahtar çizim varmış.
b. Tüm kolonların/perdelerin aks ölçüleri, boyutları ve kolon/perde yüzlerinin akslara olan mesafeleri belirtilmiş. Her bir kolon/perde tipi için donatı çapı ve sayısı, etriye çapı, sayısı ve aralıkları belirtilmiş.
c. Kolon/perde aplikasyon planında. 1/20 veya 1/25 ölçekle çizildiğinde komşu akslara taşan kolonların/perdelerin çizimlerinin düzgün bir şekilde sunulmasına yönelik önlem alınmış.
d. Her bir kolon/perde tipi için düşey donatı açılımları çizilmiş. Düşey donatı açılımlarında donatı ek bölgeleri, bindirme boyları ve kolonun üst ucundaki kolon-kiriş birleşim bölgesi belirtilmiş.
e. Etriye sarılma bölgesinin uzunlukları, buraya ve kolon orta bölgesine yerleştirilecek enine donatı çap, sayı ve aralıkları belirtmiş.
f. Gerektiğinde her bir kolon-kiriş birleşim bölgesinden yatay kesitler alınıp, alttaki kolondan yukarı uzatılan donatılarla kirişlerin boyuna donatılarını planda gösteren düğüm noktası detayı çizilmiş.
g. Kolonlar perde ve kiriş detay paftalarının her birinde özel deprem etriyelerine ve çirozlarına ait kanca kıvrım detayları gösterilmiş.
9. KİRİŞLER
Tüm katlar için (benzer katlar hariç) 1/20 veya 1/25 ölçekli kiriş detayları çizilmiş.
Kiriş detaylarında;
a. Her bir kiriş için (benzer kirişler hariç) çizim yapılmış.
b. Mesnet ilave donatılan sadece gerekli olduğu kirişin taşıma gücünü artıracak şekilde yerleştirilmiş.
c. Kiriş mesnetlerindeki sarılma bölgelerinin uzunlukları, bu bölgelere ve kiriş orta bölgesine yerleştirilen enine donatıların çap, sayı ve aralıkları ile açılımları çizim üzerinde açık olarak belirtilmiş.
d. Kirişin başka bir kirişe oturması durumunda askı donatısı düzenlenmiş.
e. Kısa kirişlere ilişkin koşullar yerine getirilmiş.
f. Konsol veya büyük açıklıklı kirişlerde ters sehim miktarı yazılmış.

[sivil]

10. MERDİVENLER
Merdiven kalıp planları 1/20 veya, 1/25 ölçeğinde ayrı çizilmiş.
Her bir farklı merdiven için 1/20 ölçekli merdiven donatı detayı çizilmiş.
Merdiven detayında, merdivenin tipine uygun kesitler alınmış.
11. ÖZEL DURUMLAR
Kiriş içerisinden geçen boşluklar kalıp ve donatı paftalarında dikkate alınmış.
Varsa asansör boşluğu temel içinde dikkate alınmış.
Bodrumda veya çatıda su deposu var mı ve yükü hesaplarda dikkate alınmış.

12. SIKÇA KARŞILAŞILAN EKSİKLİKLER
Binalar arasında bırakılacak olan derz boşlukları için deprem yönetmeliğinin 6.10.3.1 ve 6.10.3.2 maddelerine uyulmuş ve temel planında gösterilmiş.
Saplama kirişe bir başka kiriş yüklenmesinden olabildiğince kaçınılmış, saplama noktasında etriye sıklaştırması yapılmış.
Kirişlerde etriye aralığı 20 cm’ den fazla yapılmamış. Aksi durumda Vd ≤ 3 Vcr olduğu gösterilmelidir. (TS500)
Kapalı çıkmalarda kolonlar her iki yönde çerçeve oluşturacak şekilde kiriş ile bağlanmış.
Konsol döşeme balkon boyu 2.00 m’ yi geçiyor ise kiriş sistemi oluşturularak hesap yapılmış.
Kirişlerde seçilen donatı kiriş genişliğine sığmıyor ise (TS 500) 2.sıra veya döşeme içine yerleştirilmesi detaylı olarak gösterilmiş, veya kiriş genişliği artırılmış.
Kolonların dar kenarı en az 30 cm olmuştur.
Bina içerisinde konsol kiriş yapılmamış.
Kolonlara yakın noktalarda saplama kiriş yapılmamış.
Konsol boyu 1.50m’den fazla olan balkonların mesnetlendiği kirişlerde gövde donatısı çizilmiş
Mimari tasarım aşamasında kolonların aynı yönlü tasarlanması yapılmamış. Kolonlar mümkün olabildiğince her iki yönde eşit sayıda yerleştirilmiş.
Kiriş detayları çizimlerde olabildiğince sıra ile (K101, K102, ….. gibi) işlenmiş.
Temel planlarında pis su çukuru işlenmiş.
Temel planlarında varsa asansör kuyusu işlenmiş ve detayı çizilmiş.
Asansör motor dairesi, kalıp ve donatı planları hazırlanmış.

[h.aydoğdu]

'' Gelen projelerdeki bina kat sayısı en fazla 3 olduğu için işim biraz kolay ancak yine de tam olarak kontrol etmek, dediğim gibi biraz zaman alıcı bir iş. öğrenmek istediğim, püf noktaları ve hayati öneme haiz bakılması gerek yerler.''

_imarcı- arkadaşım öncelikle sana şunu söyleyelim sana gönderilen mesajlardaki bilgiler senin adına çok faydalı oldukları kesin.

Şunu hiç bir zaman unutma sen bir İNŞAAT MÜHENDİSİSİN.işin hiç bir zaman kolay olmaz,olmamalı.Senin gözünden kaçacak bir etriye çok canların kaybına neden olabilir.Teknik elemanlar olduğumuzdan işler kolay olmaz.Ayrıca az çalışıp çok para kazanma gibi düşüncemiz olamaz.Bu ülke biz den çok emek bekliyor.

Unutma o eserde (projelerde) her nokta hayati öneme haiz.

Hepinize başarılar diler,Saygılarımı sunarım.